මෙහි පෑඩ් (PAD) යනුවෙන් අදහස් කරන්නේ ඊයේ මියගිය මොරටුව විශ්ව විද්යාලයේ යාන්ත්රික ඉංජිනේරු විද්යාව පිළිබඳව සේවාර්ජිත මහාචාර්ය (emeritus professor) පී ඒ ද සිල්වා ය.
මා ඔහු දැක ඇත්තේ, ඔහු කතා කරනවා අසා ඇත්තේ එක දවසකි. ඒ මීට අවුරුදු තිහකටත් වඩා කලින් දිනයක ශ්රී ලංකා ඉංජිනේරු ආයතනයේ යාන්ත්රික ඉංජිනේරු අනුකමිටුව මගින් ඔහුගේ විශේෂ දේශනයක් සංවිධානය කළ දින දී ය. නමුත් මොරටුව විශ්වවිද්යාලයේ ඉගෙනුම ලැබූ මිතුරන් පෑඩ්, පෑඩ් යයි කියමින් ඔහු ගැන කතා කරනවා මම සෑහෙන වාරයක් අසා ඇත්තෙමි.
මෙන්න කතා හතරෙන් පළමුවෙනි කතාව.
මා සිතන විදිහට පෑඩ් හොඳ යූඑන්පීකාරයෙකි. ජේ ආර් ගේ ආණ්ඩුව 1977 දී පිහිටවූ පසු රජයට අයිතිව තිබූ ලංකා වානේ සංස්ථාවේ සභාපති ධුරයට පෑඩ් පත් කරන ලදී. එතෙක් කල් පිටරටින් ආනයනය කරන වානේ කුට්ටි රත්කර රෝල්කර දඟර වානේ කම්බි සෑදු සංස්ථාව දෙවන අදියර අරඹමින් අබලි වානේ උණුකර වානේ කම්බි සෑදීම ඇරඹුවේ මේ කාලයේ යැයි සිතමි. ආර්ථික හේතු මත පසුව එම දෙවන අදියර නවත්වා දමන ලදී.
වානේ සංස්ථාව පිහිටා තිබුණේ අතුරුගිරියේ ඔරුවල ප්රදේශයේ ය. මෙම ගම අයත් වූයේ කඩුවෙල ආසනයටයි. කඩුවෙල ආසනයේ දේශපාලුවා වූයේ වැවිලි කර්මාන්ත ඇමැති ධුරය දැරූ එම් ඩී එච් ජයවර්ධන නමැත්තෙකි. වානේ සංස්ථාව අයත් වූයේ කර්මාන්ත අමාත්යංශයට වූ නමුත් ප්රදේශයේ දේශපාලුවා ලෙස එම් ඩී එච් ජයවර්ධනට සංස්ථාව ගැන උනන්දුවක් තිබුණි.
අයවැය දෙවන කියවීමේ දී එක් එක් අමාත්යංශයේ වැය ශීර්ෂ සාකච්ඡා කෙරෙන විට අමාත්යාංශවලට අයත් ආයතන, සංස්ථා, මණ්ඩල, දෙපාර්තමේන්තු යනාදියේ ලොක්කන් සියලු දෙනාම පාර්ලිමේන්තුවට යෑම සම්ප්රදායයි. ඒ අනුව කර්මාන්ත අමාත්යාංශය ගැන පාර්ලිමේන්තුවේ කතාවෙන දිනයේ දී පෑඩ් ද පාර්ලිමේන්තුවේ සිට ඇත.
මෙහිදී එම් ඩී එච් ජයවර්ධන කතා කරමින් වානේ සංස්ථාව පිළිබඳව හෝ එහි සභාපතිවරයා පිළිබඳව හෝ යම්කිසි නෝක්කාඩු කතාවක් කියා ඇත. අදාළ දිනයේ හැන්සාඩ් වාර්තාවල මේ පිළිබඳ සත්ය තොරතුරු තිබිය යුතුය.
ගැලරියේ සිට මෙය අසා සිටි පෑඩ්ට අම්බානකට තද වී ඇති බව කියැවේ.
ඔහු කර ඇත්තේ, තේ පානය සඳහා සභාව නතර කළ විට ඇමතිවරයා හා වලියකට යෑමයි.
අවසානයේ සිදුවී ඇත්තේ පාර්ලිමේන්තු පොලිසිය විසින් ඔහුව අත්අඩංගුවට ගැනීමයි.
තමා අත්අඩංගුවේ සිටි සුළු කාලය තුළ ඒ අත්දැකීම ඇසුරෙන් සිව්පද කවියක් ද ලියූ බව මා පෙර කී දේශනය අවසානයේ සුහද හමුව අතරේ දී අප සමග පැවසූ පෑඩ් මතකයෙන් ඒ කවිය ද අප සමග පැවසීය.
මා සිතන විදියට මේ සිද්ධියෙන් පසු පෑඩ්ට වානේ සංස්ථාවේ සභාපතිකමෙන් ඉවත්වන්නට සිදුවූ අතර ඔහු යක්කල ලංකා ලෝහ භාණ්ඩ සංස්ථාවේ සභාපතිවරයා ලෙස පත්කරන ලදී.
පළාතේ දේශපාලූවා වූ එම් ඩී එච් ජයවර්ධන ද ඔහුගේ ලොක්කා වූ ජේ ආර් ජයවර්ධන සමඟ දේශපාලන ආරවුලක් ඇතිකර ගත් අතර එම් ඩී එච්ට ඇමතිකමෙන් ද, දේශපාලනයෙන් ද ඉවත්වන්නට සිදුවිය.
එදා ජයවර්ධන සහ පෑඩ් අතර ආරවුලට අදාළ හේතුව කුමක්ද යන්න පිළිබඳව මා විසින් මොහොතකට පෙර අසන ලද එක් කතාවක් මෙසේය.
එම් ඩී එච් ජයවර්ධන තම කතාවේ දී "මේ සංස්ථාවල සභාපතිලා ලෙස අපි පත් කරන්න ඕනෑ කන බොන මිනිස්සු" යැයි කිව්වා ලු. උග්ර බෞද්ධයකු වන පෑඩ් මත්පැන් නොබන නිර්මාංශිකයෙක් ලු.
පෙර සඳහන් කළ පරිදි තේ විවේකයේ දී පෑඩ් ඇමතියාට බැණවැදී ඇත්තේ "යකෝ මං මස් මාළු කන්නෑ තමයි, හැබැයි ඔන්නං උඹේ මාළු උනත් කන්න පුළුවන්" කියා ලු.
මෙය මොරටුවේ ඉගෙනගත් කොල්ලන්ගේ කඩප්පුලි කතාවක් යැයි සිතමි.
ඉතුරු කතා පසුව පළ කරමි.
- රසික සූරියආරච්චි
(image: https://uom.lk/mech/emeritus-professor-p-de-silva)
